Gościniec Krakowski

Etap III z sześciu · gościniec krakowski

Nowe Miasto → Końskie

52 km· ↑ 293 m · dawny popas: Końskie pobierz GPX ↓

Za Pilicą trakt wchodzi w lasy opoczyńskie — z ruinami zamku Drzewickich nad rzeką i bramą do staropolskiego zagłębia żelaza.

Profil wysokości

280 m
km 0km 26km 52

Za przeprawą droga szła przez Odrzywół do Drzewicy — dawnego miasteczka z zamkiem nad Drzewiczką, wzniesionym w latach 1527–1535 przez Macieja Drzewickiego, arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa Polski. Ceglane ruiny, ocalałe po pożarze z 1814 roku, stoją do dziś tuż przy dawnym trakcie.

Dalej, przez Gowarczów, gościniec prowadził do Końskich — stacji na trakcie i miasta rodu Małachowskich, którzy uczynili z okolicy jedno z serc Staropolskiego Okręgu Przemysłowego. W wariancie z XVII wieku trakt zahaczał czasem o Opoczno albo Inowłódz, by dopiero stamtąd skręcić na Końskie.

„Kiedy taki pan z dworem swoim ciągnął w drogę, wszędzie za nim po karczmach i wsiach pełno było narzekania i przekleństwa."
Jędrzej Kitowicz, „Opis obyczajów…” · Wolne Lektury

Dawny popas → dziś

Dawniej

Końskie — stacja na trakcie i rezydencja Małachowskich; tu zaczynał się kraj kuźnic i wielkich pieców.

Dziś — przystanek

Końskie to dziś miasto z pełnym zapleczem (sklepy, gastronomia, noclegi) i okazałym parkiem miejskim im. Małachowskich — wygodny nocleg w połowie szlaku.

Ślady przeszłości

Czego szukać po drodze — i dlaczego wiąże się ze starym traktem.

Zamek w Drzewicy

Ruiny rezydencji wzniesionej w latach 1527–1535 przez Macieja Drzewickiego, arcybiskupa gnieźnieńskiego (prymasa), nad rzeką Drzewiczką. Zamek spłonął w 1814 r. i przetrwał jako jedna z najlepiej zachowanych rezydencji 1. poł. XVI w. Stary trakt opoczyński biegł tuż obok murów.

źródło 1 ↗ źródło 2 ↗

Odrzywół

Dawne miasteczko na trakcie między Pilicą a Drzewicą; zachowany rynek przypomina o jego roli na drodze ku Krakowowi.

Końskie Małachowskich

Stacja na trakcie i miasto Małachowskich; zespół pałacowo-parkowy wznoszono od lat 40. XVIII w. z inicjatywy kanclerza Jana Małachowskiego. Okolica była ośrodkiem hutnictwa Staropolskiego Okręgu Przemysłowego.

źródło 1 ↗ źródło 2 ↗

Karczma „Pokusa” w Końskich

Na skraju Końskich, w dzielnicy Browary, stoi do dziś budynek dawnej karczmy „Pokusa”. Wzmiankowana w 1864 r. jako miejska propinacja dzierżawiona od Małachowskich, a wedle lokalnych badaczy sięgająca być może 2. poł. XVIII w. (archaiczne narożne przypory) — rzadki ocalały ślad przydrożnej karczmy w tych stronach.

źródło ↗

Na rowerze: Lasy opoczyńskie i koneckie dają cień i ciche drogi; podjazdy łagodne, ale zaplecze rzadsze — uzupełniaj wodę w miejscowościach.

Źródła tego etapu